Ongelijke impact van COVID-19 crisis

Nu Nederland na de COVID-19 crisis langzaam weer op gang komt, wordt de invloed ervan op de academische wereld steeds duidelijker. De bekende gevolgen zijn onder andere studievertragingen, universiteiten die moeite hebben met het ontwerpen en organiseren van online onderwijs en uitdagingen bij het uitvoeren van onderzoek (met name projecten die in laboratoria of in het buitenland worden uitgevoerd). Bovendien zijn er aanwijzingen dat de crisis de bestaande ongelijkheden – tussen gevestigde en beginnende academici en tussen mannelijke en vrouwelijke onderzoekers – heeft verdiept. Zo constateerde de redactie van academische tijdschriften al in april een daling van het aantal manuscripten dat door vrouwelijke wetenschappers werd ingediend. Hoewel het misschien nog te vroeg is om dat te zeggen, kan de daling van de productie van vrouwelijke wetenschappers te wijten zijn aan het voortbestaan van de traditionele genderrollen in het huishouden, waarbij het grootste deel van de verantwoordelijkheid voor de kinderopvang op de schouders van de vrouwen blijft terechtkomen. Ondanks de grote hoeveelheid financieringsaanvragen in verband met COVID-19, vereisen dergelijke aanwijzingen voor het verdiepen van de ongelijkheid een zorgvuldige reflectie op het gebruik van motto’s als ‘crisis als een kans gebruiken’.

Bronnen:

Handreiking omgaan met vertraging als gevolg Covid-19

PNN heeft, samen met partijen als de VSNU, PostdocNL, De Jonge Akademie en vakbonden, meegeschreven aan een handreiking voor het omgaan met vertraging ten gevolge van COVID-19 van onderzoek van promovendi, postdocs en tenure trackers. Deze handreiking biedt een overzicht van mogelijke oorzaken van vertraging, zowel gerelateerd aan het onderzoek als aan de persoonlijke situatie, en geeft oplossingsrichtingen om met deze vertraging om te gaan. Ook worden er verschillende voorbeeldscenario’s gegeven, maar daarin ook indicaties van de verwachte vertraging.

Deze handreiking is verspreid onder de universiteiten, die deze handreiking kunnen gebruiken om hun maatwerk voor compensatie voor deze groepen vorm te geven. Ook promovendi, postdocs en tenure-trackers kunnen dit document gebruiken als voorbereiding voor wanneer zij het gesprek over compensatie met hun werkgever aangaan. De vragenlijst aan het eind van deze handreiking is specifiek met dat doel voor ogen opgesteld.

We hopen dat dit document promovendi kan helpen om weer enige grip op hun promotietraject te krijgen. Wel zijn er helaas nog juridische en financiële beperkingen die de juiste compensatie in de weg kunnen staan. Samen met de andere betrokken partijen blijft PNN zich inzetten om deze beperkingen zover mogelijk weg te nemen.

NB: Dit document is een handreiking, en geen harde richtlijn voor universiteiten. De regelingen die individuele universiteiten treffen kunnen afwijken van de aanbevelingen in deze handreiking. Indien je universiteit of instelling ernstig afwijkt van de aanbevelingen in de handreiking, bijvoorbeeld door persoonlijke omstandigheden niet mee te nemen als grond voor vertraging, neem dan contact op met je lokale promovendivertegenwoordiging of met PNN.

Protocol herstart universiteiten

Deze week publiceerde de VSNU een protocol waarin staat omschreven hoe universiteiten weer kunnen gaan opstarten vanaf 15 juni. Het hele document is hier te vinden, voor promovendi zijn de onderstaande punten met name van belang:

In het algemeen:

  • Medewerkers werken thuis indien hun werkzaamheden dit toelaten;
  • Voor het onderzoek blijven de huidige RIVM richtlijnen van kracht. Dit betekent onder meer dat het voor instellingen mogelijk is om medewerkers onderzoeksactiviteiten te laten verrichten binnen de fysieke locatie(s) van hogeronderwijsinstellingen, in het geval dit onderzoekswerk niet op afstand plaats kan vinden en mits dit organiseerbaar is binnen de algemene instructies van RIVM en GGD. Datzelfde geldt voor voorbereidende werkzaamheden van docenten voor onderwijsactiviteiten;
  • Er is ruimte voor instellingen om gelet op hun eigen verantwoordelijkheid, continuïteit en organiseerbaarheid – in overleg met de medezeggenschap – eigen afwegingen te maken bij de toepassing van dit protocol;
  • Er wordt gestreefd naar gelijke rechten en plichten voor (buitenlandse) studenten en werknemers bij het opstarten van onderwijs en onderzoek;
  • Er is ruimte voor maatwerk in de te nemen beschermingsmaatregelen, onder andere voor medewerkers en studenten uit risicogroepen. Hierbij moet een goede balans gevonden worden met de noodzaak om deze middelen in te zetten voor zorgprocessen.

Onderzoek specifiek:
Universiteiten, KNAW- en NWO-instituten hanteren op dit moment de volgende richtlijnen bij het invullen van de ruimte die er is voor onderzoek:

  • Vooralsnog geldt dat onderzoeksactiviteiten die op afstand plaats kunnen vinden, ook op afstand plaats zullen vinden;
  • Bij het invullen van de ruimte voor onderzoek binnen de universiteitsgebouwen, heeft de afronding van onderzoeksprojecten van PhD’s en postdocs prioriteit. Daarbij weegt ook het belang van het onderzoek voor de gezondheidszorg en de bijdrage aan het verbeteren van de situatie rond corona zwaar.

Brede samenwerking bij corona-problematiek promovendi

Door de coronacrisis komen veel promovendi om verschillende redenen in de problemen. PNN werkt daarom op dit moment samen met PostdocNL, VSNU, NFU, NWO en ZonMw om goede oplossingen te vinden en promovendi te compenseren voor eventuele vertragingen die zij oplopen. In dit statement zetten we de gezamenlijke doelstellingen van deze samenwerking uiteen.

PNN heeft er groot vertrouwen in dat deze samenwerking zal leiden tot coulante compensatie op maat voor promovendi. De komende weken zal hard gewerkt worden aan de concrete invulling, waarbij rekening zal worden gehouden met de grote verschillen tussen onderzoeksgebieden, maar ook met verschillen tussen typen promovendi.

Eerder publiceerde PNN ook al een eigen statement over de gewenste aanpak van de coronaproblematiek van promovendi, dat voorzitter Lucille Mattijssen verder toelichtte aan het Hoger Onderwijs Persbureau . Veel van deze aanbevelingen zijn ook overgenomen in het gezamenlijke statement. Zo worden universiteiten aangespoord om ervoor te zorgen dat gezondheid niet ondergeschikt hoeft worden gemaakt aan onderzoek, maar dat bestaand onderzoek op een geschikt moment wel kan worden voortgezet. Ook worden universiteiten aangespoord om promovendi zoveel mogelijk de keuze te bieden tussen een digitale verdediging en uitstel van de verdediging.

Heb jij een persoonlijk, corona-gerelateerd probleem dat je graag met ons wilt delen, mail dan naar info@hetpnn.nl en wij zullen het meenemen in onze verdere gesprekken!